ΔΗΜΟΣΙΑ ΠΡΟΤΥΠΑ - ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ

 Τα  Σχολεια Αριστειας  και η εφαρμογη του νομου λειτουργιας τους.

Ο νόμος 3966 / 2011 του Υπουργείου Παιδείας για το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας των Πρότυπων - Πειραματικών Σχολείων σκόρπισε αισιοδοξία στην εκπαιδευτική κοινότητα, η οποία είδε μέσα από την αναβίωση του θεσμού έναν αναβαθμισμένο ρόλο για τη δημόσια παιδεία. Ωστόσο, ένα χρόνο μετά την ψήφιση του, πολλές από τις διατάξεις του νόμου παραμένουν στα χαρτιά. Οι περισσότεροι εκπαιδευτικοί εκτιμούν ότι το πλέγμα των διατάξεων του θεσμικού πλαισίου, κινείται στη σωστή κατεύθυνση, προβλέποντας έναν ενισχυμένο και σε μεγάλο βαθμό αυτόνομο ρόλο για τα Πρότυπα - Πειραματικά Σχολεία, κάνοντας ταυτόχρονα λόγο για επιβεβλημένη ανάγκη τροποποιήσεων και εξειδικεύσεων επιμέρους ζητημάτων του σχετικού νόμου.

Το πρότυπο-πειραματικό Γυμνάσιο της "Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης"

Η είσοδος των σχολείων (Γυμνασίου-Λυκείου) της Ευαγγελικής Σχολής

Η απόφαση αναστολής για ένα χρόνο της ρύθμισης αναφορικά με τη διεξαγωγή εξετάσεων για την εισαγωγή των υποψηφίων σε πρότυπα - πειραματικά γυμνάσια και λύκεια, στο πλαίσιο σχετικής τροπολογίας, φαίνεται να έχει προβληματίσει τους εκπροσώπους των σχολείων.





«Όλα ήταν έτοιμα. Οι επιτροπές, τα θέματα των εξετάσεων, το εκπαιδευτικό προσωπικό. Σε πρώτο στάδιο θα λειτουργούσαμε με το υπάρχον εκπαιδευτικό προσωπικό και το δεύτερο χρόνο θα γινόταν η επιλογή με πιο αυστηρά κριτήρια, ώστε να εφαρμοστούν όλα τα νομοθετικά κριτήρια για την δημιουργία σχολείων αριστείας», δήλωσε ο Μάριος Μπαχάς, Πρόεδρος του Συνδέσμου Αποφοίτων Βαρβακείου και πρόσθεσε: «Δυστυχώς η στάση του κ. Μπαμπινιώτη μας απογοήτευσε, καθώς απέδειξε ότι η φιλοσοφία του απέχει από τη φιλοσοφία της ύψιστης δωρεάν παιδείας που εμείς πρεσβεύουμε».

«Το σχολείο είχε προετοιμαστεί για τη διεξαγωγή εξετάσεων για την εισαγωγή των υποψηφίων. Εμείς ήμασταν έτοιμοι. Το επιστημονικό Συμβούλιου του σχολείου (ΕΠΕΣ) είχε αρχίσει να προετοιμάζει τις εξετάσεις», δηλώνει χαρακτηριστικά η Μαρία Μωραΐτη, διευθύντρια Γυμνασίου του Βαρβακείου. Την ετοιμότητα του Βαρβακείου να λειτουργήσει σύμφωνα με τις προϋποθέσεις που ορίζει ο νέος νόμος, πιστοποιεί από την πλευρά του και ο Λεωνίδας Μάντζος, διευθυντής του Λυκείου του Βαρβακείου.

Από την πλευρά του, ο Μιχάλης Άνθης, Διευθυντής Γυμνασίου της Ιωνιδείου, σημειώνει ότι οι εξετάσεις αν δεν γίνονταν σωστά και οργανωμένα θα δημιουργούσαν προβλήματα. «Η Διοικούσα Επιτροπή Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων (ΔΕΠΠΣ) λειτούργησε με σοβαρότητα και δε διακινδύνευσε μία αποτυχία. Καθοριστικό ρόλο στη διεξαγωγή των εξετάσεων παίζει η ποιότητα των θεμάτων, τα οποία πρέπει να ανταποκρίνονται στο πλέγμα των Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων. Συμμετείχα στην Επιτροπή των θεμάτων και εκ των έσω μπορώ να πω ότι δεν είχε γίνει η κατάλληλη προεργασία», δηλώνει χαρακτηριστικά ό ίδιος και προσθέτει ότι αν η πρώτη χρονιά εξετάσεων αποτύγχανε, ο νόμος θα ήταν δύσκολο να εφαρμοστεί την επόμενη χρονιά. «Χρειάζεται μία πολύ καλή προετοιμασία για να γίνουν σωστά οι εξετάσεις, με σταθερά και σίγουρα βήματα και όχι με παρακινδυνευμένες κινήσεις», καταλήγει ο ίδιος.  

Παράλληλα, εκτιμά ότι θα ήταν καλύτερο αν οι εξετάσεις πραγματοποιούνταν από το Δημοτικό στο Γυμνάσιο, χωρίς να ακολουθεί δεύτερος κύκλος εξετάσεων των μαθητών για τη μετάβασή τους στο Λύκειο. Το πρόγραμμα των μαθητών είναι επιβαρυμένο και δεν χρειάζεται να υπάρχει το άγχος των εξετάσεων καθ’ όλη τη διάρκεια της φοίτησής τους, υπογραμμίζει ο κ. Άνθης.

                      Η Ιωνίδειος Σχολή Πειραιά 

Η απόφαση της αναστολής για ένα χρόνο της ρύθμισης των εξετάσεων για την εισαγωγή των υποψηφίων  στα  Πρότυπα Πειραματικά γυμνάσια και λύκεια βρίσκει σύμφωνο και το Νίκο Λινάρδο, Διευθυντή Γυμνασίου της Ευαγγελικής Σχολής (η οποία ειρήστω εν παρόδω είναι το παλαιότερο εν λειτουργία εκπαιδευτικό ίδρυμα της Ελληνικής Παιδείας, αφού το 2033 συμπληρώνονται 300 χρόνια από την ίδρυσή της σχολής στη Σμύρνη της Μ. Ασίας), καθώς όπως υπογραμμίζει ο ίδιος, η ΔΕΠΠΣ δεν ήταν έτοιμη να δώσει απαντήσεις σε οργανωτικά ζητήματα, όπως για παράδειγμα για το πού θα στεγαστούν οι υποψήφιοι, πώς θα γίνει η επιτήρηση των εξετάσεων κλπ.

«Υπάρχει δισταγμός για τη διεξαγωγή εξετάσεων. Από μία κατάσταση που είχαμε συντονισμό από το υπουργείο, θα πηγαίναμε σε μία κατάσταση που το κάθε σχολείο θα αυτενεργούσε. Υπήρξε λοιπόν, μία διστακτικότητα από το υπουργείο Παιδείας και την ΔΕΠΠΣ, η οποία τασσόταν υπέρ μίας κεντρικής νόρμας για την εισαγωγή των υποψηφίων», σημειώνει ο Σπύρος Αβραμιώτης, διευθυντής Λυκείου της Ιωνιδείου Σχολής Πειραιά. Ταυτόχρονα επισημαίνει ότι υπήρξε απογοήτευση στους γονείς, οι οποίοι επιθυμούσαν την εισαγωγή των παιδιών τους στα πρότυπα πειραματικά σχολεία με αξιοκρατικά κριτήρια.

Την ίδια στιγμή, η πλειονότητα των εκπροσώπων των Πρότυπων - Πειραματικών Σχολείων διακατέχεται από την κοινή πεποίθηση ότι η μέθοδος των εξετάσεων θα αναβαθμίσει το επίπεδο των μαθητών που θα εισάγονται στα σχολεία και συνακόλουθα θα συμβάλλει στην βελτίωση του επιπέδου των παρεχόμενων μαθημάτων.

«Η παλιά διαδικασία της κλήρωσης δεν έδινε το στοιχείο της αριστείας. Η φιλοσοφία του νόμου είναι οι άριστοι μαθητές να μπορούν να σπουδάσουν, χωρίς να πηγαίνουν σε ιδιωτικό σχολείο. Οι εξετάσεις θα ανεβάσουν το επίπεδο των μαθητών, καθώς θα εισαχθεί ένα πλαφόν, δηλαδή οι μαθητές που θα γίνονται δεκτοί θα βρίσκονται από ένα επίπεδο και πάνω», σημειώνει ο Στρατής Βογιάννης, διευθυντής Λυκείου της Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης. Ωστόσο, διευκρινίζει ότι η έννοια της αριστείας δεν θα πρέπει να ερμηνεύεται στενά. Η αριστεία θα πρέπει να συνδέεται με την έννοια του ταλέντου και των ιδιαίτερων κλίσεων των μαθητών, όπως επισημαίνει ο ίδιος.

Από την πλευρά της, η Διευθύντρια Γυμνασίου του Βαρβακείου εξηγεί πώς η εισαγωγή μαθητών που θα βρίσκονται από ένα επίπεδο και πάνω, θα δώσει τη δυνατότητα στους διδάσκοντες να προσφέρουν στην τάξη το εκατό τοις εκατό των δυνατοτήτων τους. «Το δυναμικό των καθηγητών είναι πολύ υψηλό, αλλά δεν μπορεί να αποδώσει τα μέγιστα, καθώς το ενδοσχολικό δείγμα είναι τυχαίο. Το εκπαιδευτικό δυναμικό υπάρχει. Αν γίνει και μία επιλογή μαθητών, τότε το επίπεδο του μαθήματος θα ανέβει. Με αυτό τον τρόπο, οι μαθητές που δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να φοιτήσουν σε ακριβά ιδιωτικά σχολεία, θα μπορούν να αποκτήσουν υψηλής ποιότητας μόρφωση δωρεάν», δηλώνει χαρακτηριστικά η ίδια, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι το σύστημα των εξετάσεων θα λειτουργήσει προς όφελος των μαθητών και του κοινωνικού συνόλου.

                     Πρότυπο Πειραματικό Λύκειο Βαρβακείου

Ένα ακόμη ζήτημα που ανέδειξαν οι εκπρόσωποι των σχολείων αναφορικά με το θεσμικό πλαίσιο του νέου νόμου είναι το θέμα της αξιολόγησης του εκπαιδευτικού προσωπικού, καθώς ήδη έχει δημιουργηθεί ένα αίσθημα καχυποψίας στους κόλπους των εκπαιδευτικών. 

Αναφερόμενη στο ζήτημα της αξιολόγησης του εκπαιδευτικού προσωπικού, η κα. Μωραΐτη, σημειώνει ότι το εκπαιδευτικό προσωπικό του σχολείου έχει ήδη αξιολογηθεί, γιατί έχει οργανική θέση και προσθέτει ότι πρόκειται για ανθρώπους που μπορούν να προσφέρουν πολλά στη δημόσια παιδεία. Διευκρινίζει ωστόσο, ότι η αξιολόγηση θα πρέπει να γίνεται στο πλαίσιο της παραγωγής έργου.

Στο ίδιο μήκος κύματος, ο διευθυντής του Λυκείου του Βαρβακείου δηλώνει ότι το εκπαιδευτικό προσωπικό του σχολείου είναι αξιολογότατο και ότι η διαδικασία αξιολόγησης δεν αναμένεται να τροποποιήσει τη σύνθεσή του.

Από την πλευρά του, ο Γιώργος Αρώνης, αντιπρόεδρος του Συλλόγου Αποφοίτων της Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης, αναφέρει ότι κάποιοι καθηγητές από το διδακτικό προσωπικό του σχολείου, δέχθηκαν να παραιτηθούν από τα καθήκοντά τους, ώστε το σχολείο να επανδρωθεί με καθηγητές που θα πληρούν όλα τα τυπικά προσόντα που προβλέπει ο νόμος σχετικά με τους διδάσκοντες των πειραματικών λυκείων, θέτοντας το δημόσιο αγαθό της παιδείας υπεράνω του προσωπικού του οφέλους.

«Ένα κομμάτι είναι τα τυπικά προσόντα, τα οποία είναι και ουσιαστικά, τεκμαίρονται και είναι εύκολα μετρήσιμα. Από την άλλη, δεν αμφισβητείται ότι θα πρέπει να υπάρχει μία αξιολόγηση στην πράξη, μέσα από την προσφορά του διδάσκοντος στην τάξη, κάτι το οποίο προβλέπεται και από το νόμο. Νομίζω ότι η πλειονότητα των καθηγητών ζητά και τα δύο», δήλωσε στον ΣΚΑΪ ο διευθυντής Λυκείου της Ιωνιδείου Σχολής.

 Ο Δημήτρης Παπαδημητρίου, πρόεδρος του Συλλόγου Αποφοίτων της Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης θέτει στο προσκήνιο το θέμα της οργάνωσης των Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων, επισημαίνοντας ότι ένα χρόνο μετά την ψήφιση του νόμου τα σχολεία εξακολουθούν να εμφανίζουν αδυναμίες διοικητικής στελέχωσης, εξαιτίας της καθυστέρησης του υπουργείου Παιδείας να προβεί στο διορισμό των αντίστοιχων οργάνων.

Στο ίδιο μήκος κύματος ο διευθυντής  του Λυκείου της Ευαγγελικής Σχολής εξαρτά την επιτυχία του νόμου από τη διοικητική στήριξη των σχολείων στο νέο αυξημένο έργο τους. Στο σημείο αυτό, υπενθυμίζεται ότι ο νόμος προβλέπει τη διοικητική στελέχωση των Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων με έναν ψυχολόγο, δύο διοικητικούς υπαλλήλους ΔΕ κατηγορίας και έναν κλητήρα − επιστάτη − φύλακα − νυκτοφύλακα κατηγορίας Υ.Ε. (Άρθρο 49).

Ωστόσο, όπως επισημαίνει ο κ. Βογιάννης, στην Ευαγγελική Σχολή Σμύρνης, όχι μόνο δεν τοποθετήθηκαν καινούριοι διοικητικοί υπάλληλοι, αλλά δεν αναπληρώθηκαν ούτε οι θέσεις όσων υπαλλήλων έφυγαν με σύνταξη. Ο ίδιος συμπληρώνει ότι έχει θέσει τους αρμόδιους προ των ευθυνών τους, χωρίς ωστόσο να πάρει απάντηση. Σύμφωνα με τον ίδιο, θα μπορούσαν να βρεθούν ακόμη και οικονομικά πιο συμφέρουσες λύσεις, μεσούσης της κρίσης, οι οποίες θα δίνουν μία «ανάσα» στα σχολεία, χωρίς να επιβαρύνουν τον κρατικό προϋπολογισμό. Για παράδειγμα, ο κ. Βογιάννης προτείνει το διοικητικό προσωπικό που θα στελεχώσει τα σχολεία να προέλθει από μετάταξη ή να διοριστεί ένας κοινός κλητήρας για τα σχολεία που συστεγάζονται.

Την ανάγκη οργανωτικής και διοικητικής στήριξης των σχολείων υπογραμμίζει και ο κ. Αβραμιώτης: «Στα Λύκεια από τον Απρίλιο ασχολούμαστε με την προετοιμασία των πανελλαδικών εξετάσεων. Αυτή την περίοδο, μόλις ολοκληρώθηκαν οι πανελλαδικές και μέχρι τις 20 Ιουνίου λειτουργούμε ως κέντρο επαναληπτικών εξετάσεων. Ήδη, ο φόρτος εργασίας είναι τεράστιος. Αν παράλληλα, είχαμε και τις εσωτερικές εξετάσεις εισαγωγής των υποψηφίων δεν ξέρω αν θα μπορούσα να ανταπεξέλθω».

Ο ίδιος αναφέρεται και σε ένα άλλο ζήτημα, το οποίο φέτος δεν ελήφθη υπόψη, αλλά θα κληθούν να αντιμετωπίσουν τα σχολεία από τη στιγμή που θα τεθεί σε ισχύ η ρύθμιση των εξετάσεων για την εισαγωγή των υποψηφίων στα Πρότυπα - Πειραματικά σχολεία. Ο κ. Αβραμιώτης θέτει στο προσκήνιο κάποιες οργανωτικές πτυχές της διαδικασίας των εξετάσεων και εκφράζει τον προβληματισμό του για το τι θα συμβεί σε περίπτωση που οι υποψήφιοι μαθητές που επιθυμούν να φοιτήσουν στο σχολείο ξεπερνούν τον αριθμό εκείνων που μπορεί το σχολείο να στεγάσει.

Για διοικητική αποδυνάμωση των σχολείων κάνει λόγο η κα. Μαρία Μωραΐτη, διευθύντρια Γυμνασίου του Βαρβακείου. «Δεν ξέρουμε τι αρμοδιότητες έχει το Επιστημονικό Εποπτικό Συμβούλιο (ΕΠ.Ε.Σ.), ποια είναι τα καθήκοντα του διευθυντή. Έρχεται κάτι καινούριο να αντικαταστήσει κάτι άλλο, χωρίς να προβλέψει τις αρμοδιότητες της διοίκησης», σχολιάζει η ίδια, υπογραμμίζοντας την ανάγκη τροποποιήσεων, ώστε να ξεκαθαρίσει το τοπίο. Την ίδια στιγμή, η κα. Μωραΐτη εκτιμά ότι οι αυξημένες αρμοδιότητες που προβλέπει ο νόμος για το εκπαιδευτικό προσωπικό, οι οποίες ωστόσο δεν συνοδεύονται από την αντίστοιχη οικονομική ενίσχυση του μισθού τους, θα λειτουργήσει ως αντικίνητρο για το εκπαιδευτικό προσωπικό. «Έχουμε αυξημένες αρμοδιότητες, το ωράριό μας επεκτείνεται, χωρίς να αμειβόμαστε γι’ αυτό. Κάποιοι συνάδελφοι με προσόντα, θα αποφασίσουν να φύγουν», λέει χαρακτηριστικά η ίδια. 

Την αναγκαιότητα στήριξης του εκπαιδευτικού προσωπικού των σχολείων, επισημαίνει και ο διευθυντής Λυκείου της Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης, σχολιάζοντας ότι η αύξηση του ωραρίου των καθηγητών θα πρέπει να συνοδεύεται από αντίστοιχη ενίσχυση των απολαβών τους, κάτι που ο νόμος αφήνει να εννοηθεί χωρίς ωστόσο να έχει πραγματοποιηθεί. «Ένας καθηγητής που εργάζεται σε Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο, δεν έχει κάποιο κίνητρο παραπάνω από τον καθηγητή που δουλεύει στο δημόσιο σχολείο. Επιπλέον, σε μισό χρόνο θα  ξεκινήσει η αξιολόγησή τους, καθώς στο πλαίσιο του νέου νόμου καταργείται η οργανική τους θέση. Αν το προσωπικό δεν έχει καλή ψυχολογία, τα πράγματα είναι δύσκολα».

Προχωρώντας σε μία συνολική αποτίμηση του νέου θεσμικού πλαισίου για τα Πρότυπα – Πειραματικά σχολεία, ο Νίκος Λινάρδος, διευθυντής Γυμνασίου της Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης, εκτιμά ότι ο νόμος δίνει αυτονομία στα Πρότυπα Πειραματικά Σχολεία και φιλοδοξεί να τα καταστήσει ακαδημαϊκά κέντρα μίας ευρύτερης περιοχής, γεγονός ωστόσο, που προϋποθέτει την οργανωτική και οικονομική στήριξη των εν λόγω σχολείων. «Ο νόμος μεταβιβάζει μία σειρά από αρμοδιότητες στα πρότυπα σχολεία, οι οποίες ωστόσο συνοδεύονται από κάποιες προβλέψεις, όπως είναι η τοποθέτηση ψυχολόγου και διοικητικών υπαλλήλων ύστερα από απόφαση του υπουργείου Παιδείας, τα οποία δυστυχώς δεν έχουν προχωρήσει».

Για ένα νόμο που δίνει προοπτική στο σχολείο κάνει λόγο και ο Μιχάλης Άνθης, Διευθυντής Γυμνασίου της Ιωνιδείου. «Η αυτονομία, διδακτική, γνωστική και διοικητική, δίνει μεγάλη ελευθερία κινήσεων, αρκεί ο νόμος να εφαρμοστεί σωστά. Το πνεύμα του νόμου κινείται στη σωστή κατεύθυνση, αλλά χρειάζονται κάποιες τροποποιήσεις σε επιμέρους ζητήματα».

Η Ιωνίδειος ήταν έτοιμη να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις του νόμου, υπογραμμίζει ο  κ. Κώστας Μπουρλετίδης, πρόεδρος του Συλλόγου Αποφοίτων της Ιωνιδείου, σημειώνοντας ωστόσο ότι η καθυστέρηση της διαδικασίας έγκρισης των σχολείων που δικαιούνται να λειτουργούν ως πρότυπα πειραματικά υπό το πρίσμα του νέου νόμου προκάλεσε μεγάλη αβεβαιότητα σε μαθητές και γονείς.

Εξίσου προβληματική υπήρξε και η διαδικασία ορισμού των μελών των Επιστημονικών Εποπτικών Συμβουλίων στα Πρότυπα Πειραματικά Σχολεία, προσθέτει ο ίδιος και καταλήγει ότι οι καθυστερήσεις αυτές δεν υποκρύπτουν κάποιο δόλο από την πλευρά του υπουργείου, αλλά δηλώνουν την απροθυμία των ιθυνόντων να πάρουν οποιοδήποτε ρίσκο, που ενδεχομένως να έθετε εν αμφιβόλω το νομοθέτημα εν τη γενέσει του. Ο ίδιος επισημαίνει ότι το υπουργείο Παιδείας κωφεύει μπροστά στις προτάσεις των σχολείων για βελτίωση του νόμου και συχνά εγκλωβίζεται σε μία γραφειοκρατική λογική, η οποία δε δίνει στα σχολεία τη δυνατότητα να αναπτύξουν τη στρατηγική που επιθυμούν.

«Βλέπω ένα νόμο, που δημιουργεί την εικόνα ενός σχολείου, το οποίο έχει τη δυνατότητα να αυτενεργήσει, να βρει πόρους, να κάνει συνεργασίες με ΑΕΙ. Ταυτόχρονα όμως, υπάρχει μια ορμή προς την κατεύθυνση της γραφειοκρατίας που μας πάει πίσω», δηλώνει  από την πλευρά του ο Στρατής Βογιάννης, διευθυντής Λυκείου της Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης. «Μπορούμε μέσα από το θεσμό, να αναβαθμίσουμε τη δημόσια παιδεία. Και είναι λογικό ένας καινούργιος νόμος στην αρχή να έχει κάποια προβλήματα. Το ζήτημα είναι τα προβλήματα αυτά να μην μας κρατάνε πίσω. Εμείς ήδη εφαρμόζουμε το νόμο. Μιλάμε με πανεπιστήμια, έχουμε βρει φόρμουλες συνεργασίας. Θα πρέπει όμως και η νέα ηγεσία του υπουργείου Παιδείας να στηρίξει το θεσμό», επισημαίνει ο κ. Βογιάννης.

Αν και σε γενικές γραμμές, οι εκπρόσωποι των σχολείων εκτιμούν ότι τα προβλήματα οφείλονται στην καθυστερημένη αντίδραση του Υπουργείου σε ορισμένα ζητήματα που χρήζουν τροποποιήσεων, δεδομένης και της πολιτικής συγκυρίας, κάποιοι εξ’ αυτών θεωρούν ότι και τα ιδιωτικά σχολεία προσπαθούν να εμποδίσουν την εφαρμογή του νόμου, φοβούμενα τον ανταγωνισμό που θα προκληθεί από τη δημιουργία δημόσιων σχολείων με υψηλής ποιότητας εκπαιδευτικό πρόγραμμα. Ωστόσο, είναι στο χέρι του αρμόδιου Υπουργείου, να στηρίξει έναν νόμο που ψηφίστηκε από τη Βουλή και που όπως επισημαίνουν οι εκπαιδευτικοί θα αναβαθμίσει τη δημόσια παιδεία και θα δώσει τη δυνατότητα σε παιδιά ανεξαρτήτως κοινωνικής τάξεως να ακολουθήσουν μία επιτυχημένη σταδιοδρομία στο Πανεπιστήμιο.

Η παρούσα ανάρτηση είναι προσαρμοσμένη αναδημοσίευση από το blog του ΣΚΑΪ.

ΤΟΥ ΚΥΚΛΟΥ ΤΑ ΓΥΡΙΣΜΑΤΑ...

Tου κύκλου τα γυρίσματα, που ανεβοκατεβαίνου,

  και του τροχού, που ώρες ψηλά κι ώρες στα βάθη πηαίνου
και του καιρού τα πράματα, που αναπαημό δεν έχου,
  μα στο καλό κ' εις το κακό περιπατούν και τρέχου,
και των αρμάτω οι ταραχές, όχθρητες, και τα βάρη,          5
  του έρωτος οι μπόρεσες και τση φιλιάς η χάρη,
αυτάνα μ' εκινήσασι τη σήμερον ημέρα
  ν' αναθιβάλω και να πω τά κάμαν και τά φέρα
'ς μιάν κόρη κ' έναν άγουρο, που μπερδευτήκα ομάδι
  σε μιά φιλιάν αμάλαγη με δίχως ασκημάδι.                   10
Κι όποιος του πόθου δούλεψε εισέ καιρόν κιανένα,
  ας έρθει να τ' αφουκραστεί ό,τ' είν' εδώ γραμμένα,
να πάρει ξόμπλι κι αρμηνειά, βαθιά να θεμελιώνη
  πάντα σ' αμάλαγη φιλιά, οπού να μη κομπώνη.
Γιατί όποιος δίχως πιβουλιά τον πόθον του ξετρέχει,  15
εις την αρχή ά βασανιστή, καλό το τέλος έχει.

Ιδιαίτερα χαρούμενοι σήμερα που ο Δημήτρης Μπούζας είναι πλέον μαθητής του πειραματικού Γυμνασίου της "Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης" μετά από την μεγάλη εύνοια της τύχης να κληρωθεί στους 36 "τυχερούς" από 199 υποψηφίους.

Η Ευαγγελική υπήρξε επίσης και δικό μου σχολείο εισαχθείς (μετά από δυσκολότατες εξετάσεις) στην Α' Γυμνασίου της "ΠΡΟΤΥΠΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΣΜΥΡΝΗΣ" (το τότε επίσημο όνομα της Ευαγγελικής)  παρακολουθώντας το Γυμνάσιο και στο Λύκειο την περίοδο 1972-1978, τότε που μαθαίναμε γράμματα, τότε που το αριστείο ήταν το ζητούμενο και όχι αποφευκταίο όπως κατήντησε να είναι στους δίσεκτους σημερινούς καιρούς μας.

Ελπίζοντες επιτέλους κάτι να αλλάξει στην εκπαίδευση προς το καλύτερο για το καλό των παιδιών μας, ευχόμαστε σε όλα τα παιδιά του σκακιστικού τμήματος υγεία, καλή πρόοδο και επιτυχία στους ατομικούς στόχους του καθενός.

Αναδημοσιεύουμε δύο αναρτήσεις του παρόντος ιστολόγιο για την Ευαγγελική Σχολή Σμύρνης με ημερομηνίες 21.9.2009 και 5.11.2009, το σχολείο των χαμένων πατρίδων, που όμως αναβίωσε και μακροημερεύει με επιτυχία στην Νέα Σμύρνη και στις μέρες μας.

Στο παρόν ιστολόγιο που είναι πολύ ευαίσθητο σε θέματα εκπαίδευσης των παιδιών μας, έχουν δημοσιευτεί μέχρι σήμερα 14 σχετικές αναρτήσεις για τις οποίες θα ήταν χρήσιμο και ευχάριστο να ενημερωθείτε: εδώ

Ανάρτηση της 21ης Σεπτεμβρίου 2009:

ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗ ΣΧΟΛΗ

ΣΥΝΤΟΜΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ
Το κείμενο που ακολουθεί στηρίζεται εξ ολοκλήρου σε εκτενέστερο κείμενο για την ιστορία της σχολής που συνέγραψε ο Δρ Κλασικής Φιλολογίας Αθανάσιος Φραγκούλης τ. καθηγητής της Σχολής.

Η Επανάσταση του 1821 υπήρξε αποτέλεσμα μακροχρόνιας καλλιέργειας της εθνικής συνείδησης η οποία οφείλεται και στα σχολεία που κατά τον 17ο αι. αρχίζουν να αναφαίνονται σε διάφορες πόλεις του ευρύτερου ελλαδικού χώρου, συντηρούμενα από τις ελληνικές κοινότητες. Οι Έλληνες είχαν κάνει συνείδηση αυτό που είπε αργότερα ο Ρήγας, ότι δηλαδή « εκ των γραμμάτων γεννάται η προκοπή, με την οποία λάμπουν ελεύθερα τα έθνη». Ανάμεσα στις πιο περίφημες για την προσφορά τους στo 'Eθνος σχολές είναι και η Ευαγγελική Σχολή.

 Στυπόχαρτο, μελανοδοχείο, πλάκα γραφής και κονδύλι

Στις απαρχές της Σχολής βρίσκεται το Παλαιό Σχολείο στο οποίο δίδαξε ο Αδαμάντιος Ρύσιος, πάππος του Αδάμ. Κοραή. Το 1717, ο Μητροπολίτης Σμύρνης Ανανίας πήρε την πρωτοβουλία επανίδρυσης του και στις 22 Ιουνίου 1733 ετέθη υπό την προστασία της αγγλικής κυβέρνησης. Αργότερα αφιερώθηκε «εις τον Υιόν του θεού, τον Κύριον ημών Ιησούν Χριστόν» ως «Σχολείον των Ευαγγελικών του εντολών και φροντιστήριον πάντων των ελληνικών μαθημάτων». Αργότερα η Σχολή ονομάστηκε «Ευαγγελικόν Φροντιστήριον» και τελικά επικράτησε η ονομασία Ευαγγελική Σχολή.

Η Σχολή είχε αρχικά θρησκευτικό χαρακτήρα που διατηρήθηκε έως το 1810 οπότε κλήθηκε ο περιώνυμος Θεόφιλος Καΐρης από την Άνδρο για να διδάξει φιλοσοφία και μαθηματικά. Ο θρησκευτικός χαρακτήρας της σχολής καταργήθηκε αργότερα το 1828 επί διευθύνσεως του Αβραμίου Ομηρόλη. Επί της εποχής του η Ευαγγελική Σχολή έφθασε σε τελειότητα σπάνια για εκπαιδευτικό ίδρυμα.

Η Σχολή καταστράφηκε το 1842 από μια μεγάλη πυρκαϊά και παναλειτουργεί το 1843. Αξιόλογοι διευθυντές φροντίζουν την πνευματική ανύψωση της και την αύξηση του κύρους της. Χαρακτηριστικό είναι ότι όταν ήταν διευθυντής ο Κωνσταντίνος Ξανθόπουλος (ανέλαβε το 1861) οι απόφοιτοι της Σχολής εγγράφονταν χωρίς εξετάσεις στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Επί διευθύνσεως του Γ. Σωτηρίου η διδασκαλία βελτιώνεται, οι αρχαίοι Έλληνες συγγραφείς διδάσκονται αρτιότερα, το πρόγραμμα των μαθημάτων συμπληρώνεται, εισάγεται η διδασκαλία της μηχανικής και εξοπλίζεται το σχολείο με εποπτικά μέσα και όργανα για την διδασκαλία των νεότερων κατακτήσεων της επιστήμης, ιδρύεται Εμπορική Σχολή, ως τμήμα της Ευαγγελικής Σχολής, και 3τάξιο Διδασκαλείο για τη μόρφωση δημοδιδασκάλων.

To κτίριο όπου επρόκειτο να εγκατασταθεί η Ευαγγελική Σχολή το 1922

Μέχρι το 1914 η Σχολή ήκμαζε και συγκέντρωνε μαθητές από όλη τη Μ. Ασία και τα νησιά των μικρασιατικών ακτών. Το 1918 ανατίθενται τα καθήκοντα του Διευθυντή στον Νικ. Λιθοξόο που έμελλε να είναι και ο τελευταίος Διευθυντής της Σχολής. Αυτός, με άριστη επιστημονική κατάρτιση και παιδαγωγική μόρφωση με μεταπτυχιακές σπουδές στα πανεπιστήμια της Ελβετίας και της Γερμανίας, επιδόθηκε με μεγάλο ζήλο στη βελτίωση της λειτουργίας της Σχολής. Εισήγαγε ριζικές μεταρρυθμίσεις στα αναλυτικά προγράμματα, τους κύκλους μαθημάτων και το σύστημα των εξετάσεων και έκανε τη Σχολή να αποδώσει πλούσιους καρπούς.

Πολλοί παράγοντες συνέβαλαν στην αύξηση του κύρους της παλαιάς εκείνης Σχολής και την εξάπλωση της φήμης της. Εκείνο όμως που συνέβαλε κυρίως στις υψηλές της επιδόσεις ήταν το προσωπικό της Σχολής. Καθηγητές εκλέγονταν οι διαπρεπέστεροι λόγιοι, παιδαγωγοί, επιστήμονες και ενθουσιώδεις λειτουργοί της παιδείας. Χάρις στο διδακτικό προσωπικό αποφοιτούσαν νέοι με ολοκληρωμένη και τέλεια μόρφωση. Σε αυτήν φοίτησαν ο Αδάμ. Κοραής, ο εθνομάρτυρας Γρηγόριος ο Ε', Πατριάρχης της Κωνσταντινούπολης, ο ποιητής Ηλίας Τανταλίδης, ο ιστορικός Παύλος Καρολίδης, ο αρχιστράτηγος Λεωνίδας Παρασκευόπουλος, ο λογογράφος Στέφανος Ξένος, ο ποιητής Στέλιος Σπεράντζας, ο πασίγνωστος εφοπλιστής Αριστ. Ωνάσης, ο μουσικός και ακαδημαϊκός Μανώλης Καλομοίρης. Αλλά και αναρίθμητοι άλλοι που αναδείχτηκαν ως λόγιοι, επιστήμονες, κληρικοί, καλλιτέχνες και επιχειρηματίες που βοήθησαν την κοινωνία στην οποία έζησαν και τίμησαν με τον καλύτερο τρόπο το ελληνικό έθνος και την πνευματική τους μητέρα, την Ευαγγελική Σχολή Σμύρνης.

Η λαμπρή αυτή εποχή ήταν πεπρωμένο να είναι και η τελευταία. Το 1922 η μεγάλη πυρκαϊά που αποτέφρωσε το μεγαλύτερο μέρος της Σμύρνης κατέστρεψε το κτήριο της Ευαγγελικής Σχολής.

Το 1934 στη Νέα Σμύρνη πλέον λειτουργούσε παράρτημα του Γυμνασίου Καλλιθέας. Σις 31.7.1934 με Π. Δ. ιδρύθηκε Μεικτό Γυμνάσιο που εγκαταστάθηκε το Μάρτιο του 1935 σε μισθωμένο οίκημα στην κεντρική πλατεία. Το οίκημα αυτό είχε δύο ορόφους στους οποίους το 1937 προστέθηκε και τρίτος. Η χρήση των κτηριακών αυτών εγκαταστάσεων άρχισε στις 18.1.1935 αλλά τα επίσημα εγκαίνια έγιναν στις 7.4.1935 με μεγάλη επισημότητα. Τότε έγινε και η αποκάλυψη της επιγραφής «Ευαγγελική Σχολή Σμύρνης 1717-1934». Τα εγκαίνια αυτά αποτελούν ουσιαστικά το πανηγυρικό γεγονός της επανίδρυσης της Ευαγγελικής Σχολής. Παρόλα αυτά το Γυμνάσιο δεν ονομαζόταν επίσημα έτσι. Η Εφορευτική Επιτροπή του Γυμνασίου με πολλές παραστάσεις στον Υπουργό Παιδείας ζήτησε την άδεια να ονομαστεί το Γυμνάσιο Νέας Σμύρνης «Ευαγγελική Σχολή Σμύρνης» σε ανάμνηση και συνέχιση του εθνικού έργου της παλαιάς εκείνης Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης, που γαλούχησε και διαπαιδαγώγησε τόσες χιλιάδες Ελλήνων για 250 ολόκληρα χρόνια. Ο Υπουργός Παιδείας αντέτασσε την απαγόρευση από το νόμο της χορήγησης του δικαιώματος ονοματοθεσίας σε οποιοδήποτε δημόσιο κρατικό Γυμνάσιο, αν αυτό δεν αποκτούσε ιδιόκτητο κτήριο. Η μετονομασία επιτεύχθηκε με το από 6.4.1935 ΒΔ «Περί ονομασίας του Γυμνασίου Νέας Σμύρνης σε Γυμνάσιο Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης» (ΦΕΚ 177/1935). Το 1946 ιδρύθηκε το Γυμνάσιο θηλέων Νέας Σμύρνης, οπότε η Ευαγγελική Σχολή έπαυσε πλέον να λειτουργεί ως μεικτό Γυμνάσιο και έμεινε καθαρά Γυμνάσιο Αρρένων, όπως ήταν η Παλαιά Ευαγγελική Σχολή Σμύρνης. Το 1943 η Σχολή διαιρέθηκε σε κλασικό και πρακτικό λύκειο, ενώ το 1971 συστάθηκε νέο Πρότυπο Γυμνάσιο η «Ευαγγελική Σχολή» με παράλληλη ίδρυση Γυμνασίου Αρρένων Νέας Σμύρνης. Από τότε η Ευαγγελική Σχολή συνεχίζει το έργο της.

H Σχολή στην Πλατεία Ν. Σμύρνης

Άποψη του σημερινού κτηρίου της Σχολής στην οδό Λέσβου

Ανάρτηση της 5ης Νοεμβρίου 2009:

ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΣΜΥΡΝΗΣ

Πίσω από το Μητροπολιτικό μέγαρο ηβρισκούντανε ο βερχανές τση περίφημης Ευαγγελικής Σχολής. Η μια πόρτα του ήβγαινε στα Γυαλιάδικα, η άλλη στο δρόμο τ’ Άη Γιωργιού. Από μια δίοδο πέρναγες από τον αυλόγυρο τση Άγια Φωτεινής στο βερχανέ τση Ευαγγελικής. Οι τάξεις τση Σχολής βρισκόντουστε στον δεύτερο όροφο. Τα ισόγεια ήτανε ούλο μαγαζιά, βιβλιοπωλεία, μυροπωλεία, αποθήκες λογιώ λογιώ. Η Σχολή είχε δυο πτέρυγες οι οποίες στη μέση του βερχανέ ενωνώντουστε με μια κάμαρα. Είχε δυο μαρμαρένιες σκάλες που ανεβαίνανε απάνω. Η μισή μεσημβρινή πτέρυγα ήτανε το γυμνάσιο, η άλλη μισή τα γραφεία, το εφορείο και το Αρχαιολογικό Μουσείο. Η Βορεινή πτέρυγα είχε τις τάξεις της Εμπορικής Σχολής, το Γυμνασιαρχείο, τα εργαστήρια φυσικής και χημείας, το εργαστήριο της Ζωγραφικής και την πλούσια βιβλιοθήκη της Σχολής. Ο χώρος που ένωνε τις δυο πτέρυγες σαν γέφυρα είχε την μεγάλη αίθουσα συγκεντρώσεως που ήτανε κρεμασμένες οι προσωπογραφίες των ιδρυτών και των ευεργετών της Σχολής.

Μόλις ανέβαινες τη σκάλα κι έμπαινες μέσα, ξέκοβες από τον άλλο κόσμο και βρισκόσουνα στην ατμόσφαιρα της Ελλάδας της κλασικής και της νεώτερης. Οι καθηγητές της Ευαγγελικής ήτανε σοφοί άνθρωποι και πατρικοί στην συμπεριφορά τους προς τα παιδιά. Όλοι δουλεύανε συνειδητά για ένα ιδανικό, να εξυψώσουνε το Έθνος, να το αναμορφώσουνε για να γίνη και πάλι το φως της ανθρωπότητας όπως ήτανε στην αρχαιότητα. Ας μνημονέψωμε τα ονόματά τους μαζί με την ευγνωμοσύνη μας. Όταν τελείωνε η τάξη μας Γυμνασιάρχης ήτανε ο Νικ. Λιθοξόος, ένας πράος και πολιτισμένος άνθρωπος που χρημάτισε Γυμνασιάρχης στην Τραπεζούντα. Ένας από τους σοφώτερους καθηγητές μας ήτανε ο Δημ. Χαμουδόπουλος, φιλόλογος, γιομάτος αποστολικόν ενθουσιασμό για την Ελληνική παιδεία. Στη διάρκεια του πολέμου έκανε διαλέξεις σε φιλόξενα σπήτια, που μαζευόντουστε φιλομαθείς νέοι, για την Ελληνική ποίηση κι έκανε ανάλυση των ποιημάτων του Παλαμά, του Κάλβου, του Σολωμού και άλλων Νεοελλήνων ποιητών.

Άλλοι καθηγητές μας ήτανε οι φιλόλογοι Ν. Καπνάς, ο Παρασκευαΐδης, ο Μοσχόπουλος, ο Αϊβαλιώτης Καραμπλιάς, ο Κωνσταντινίδης, ο Αρώνης, ο Γαρύφαλος, ο Νικολάου μαθηματικοί. Φυσικοί ο Βουτζαδόπουλος, ο Χαραλαμπίδης. Της γυμναστικής ο Ιατρίδης και ο Λεωνίδου. Σχέδιο διδάξανε ο αρχιτέκτονας Λιγνάδης και ο Τσουρουκτσόγλου, ο Βιτάλης γαλλικά, ο Γαρουφαλίδης, ο Βουδούρογλου, ο Τουρκοκρητικός Μιδάτ αφέντης, ο Ιατρίδης τούρκικα. Θρησκευτικά ο διάκος Ορφανίδης που τον σφάξανε οι Τούρκοι και τόνε πετάξανε σ’ ένα πηγάδι. Πριν από τον Λιθοξόο χρηματίσανε γυμνασιάρχες ο Κωνσταντινίδης και ο Στυλιανόπουλος, σπουδασμένος στη Γερμανία με κάποιαν πρωσσική συμπεριφορά στους μαθητές του.

Καθηγητής της Μουσικής ήτανε ο Δήμος Μιλανάκης, σπουδασμένος στο Παρίσι, ένας από τους λίγους πνευματικούς ανθρώπους τση Σμύρνης. Έγραψε πολλά έργα καθώς και λειτουργίες. Τον καιρό του πολέμου είχε καταρτίση μια χορωδία κι ηψέλνανε στις εκκλησίες την Κυριακή το πρωί. Η αμοιβή της χορωδίας ήτανε από ένα πιάτο λουκουμάδες σε κάθε μέλος της που τις σερβίρανε μετά τη λειτουργία στο εφορείο.

Η Σχολή είχε και διδασκαλείο. Η επίδρασή της ξαπλωνότανε σ’ όλη την Ανατολή. Ήτανε κάτω από την Αγγλική προστασία, θωρακισμένη από την αυθαίρετη επέμβαση των Τούρκων. Οι δάσκαλοι που βγαίνανε απ’ αυτήν πηγαίνανε στα βάθη της Ανατολής και ξυπνάγανε στους Χριστιανικούς λαούς το εθνικό τους αίσθημα που κρυβότανε μέσα τους σαν τη σπίθα στη στάχτη. Μαθαίνανε στους τουρκόφωνους Χριστιανούς τα Ελληνικά που τα είχανε λησμονημένα από αιώνες. Τ’ ακούγανε μόνο στις εκκλησιές αλλά δεν τα καταλαβαίνανε. Η Ευαγγελική Σχολή ήτανε το κέντρο της αναγέννησης του Γένους.

Απέναντι από την ανατολικήν είσοδο του βερχανέ της Σχολής βρισκότανε ο τόπος του σπιτιού που γεννήθηκεν ο Αδαμάντιος Κοραής. Αλλά είχε πια γκρεμιστή και στη θέση του ήτανε μαγαζιά.

Το καλοκαίρι του 1915 τελείωσα το δημοτικό της Χατζηαντωνείου Αστικής Σχολής και μπήκα στην πρώτη Γυμνασίου της Ευαγγελικής, την οποίαν τελείωσα το 1920.

Απόσπασμα από το βιβλίο: Ν. Kαρτσωνάκης-Nάκης, Θυμάμαι τη Σμύρνη, Tο Eλληνικό Bιβλίο, 1972

ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΣΜΥΡΝΗΣ

Πίσω από το Μητροπολιτικό μέγαρο ηβρισκούντανε ο βερχανές τση περίφημης Ευαγγελικής Σχολής. Η μια πόρτα του ήβγαινε στα Γυαλιάδικα, η άλλη στο δρόμο τ’ Άη Γιωργιού. Από μια δίοδο πέρναγες από τον αυλόγυρο τση Άγια Φωτεινής στο βερχανέ τση Ευαγγελικής. Οι τάξεις τση Σχολής βρισκόντουστε στον δεύτερο όροφο. Τα ισόγεια ήτανε ούλο μαγαζιά, βιβλιοπωλεία, μυροπωλεία, αποθήκες λογιώ λογιώ. Η Σχολή είχε δυο πτέρυγες οι οποίες στη μέση του βερχανέ ενωνώντουστε με μια κάμαρα. Είχε δυο μαρμαρένιες σκάλες που ανεβαίνανε απάνω. Η μισή μεσημβρινή πτέρυγα ήτανε το γυμνάσιο, η άλλη μισή τα γραφεία, το εφορείο και το Αρχαιολογικό Μουσείο. Η Βορεινή πτέρυγα είχε τις τάξεις της Εμπορικής Σχολής, το Γυμνασιαρχείο, τα εργαστήρια φυσικής και χημείας, το εργαστήριο της Ζωγραφικής και την πλούσια βιβλιοθήκη της Σχολής. Ο χώρος που ένωνε τις δυο πτέρυγες σαν γέφυρα είχε την μεγάλη αίθουσα συγκεντρώσεως που ήτανε κρεμασμένες οι προσωπογραφίες των ιδρυτών και των ευεργετών της Σχολής.

Μόλις ανέβαινες τη σκάλα κι έμπαινες μέσα, ξέκοβες από τον άλλο κόσμο και βρισκόσουνα στην ατμόσφαιρα της Ελλάδας της κλασικής και της νεώτερης. Οι καθηγητές της Ευαγγελικής ήτανε σοφοί άνθρωποι και πατρικοί στην συμπεριφορά τους προς τα παιδιά. Όλοι δουλεύανε συνειδητά για ένα ιδανικό, να εξυψώσουνε το Έθνος, να το αναμορφώσουνε για να γίνη και πάλι το φως της ανθρωπότητας όπως ήτανε στην αρχαιότητα. Ας μνημονέψωμε τα ονόματά τους μαζί με την ευγνωμοσύνη μας. Όταν τελείωνε η τάξη μας Γυμνασιάρχης ήτανε ο Νικ. Λιθοξόος, ένας πράος και πολιτισμένος άνθρωπος που χρημάτισε Γυμνασιάρχης στην Τραπεζούντα. Ένας από τους σοφώτερους καθηγητές μας ήτανε ο Δημ. Χαμουδόπουλος, φιλόλογος, γιομάτος αποστολικόν ενθουσιασμό για την Ελληνική παιδεία. Στη διάρκεια του πολέμου έκανε διαλέξεις σε φιλόξενα σπήτια, που μαζευόντουστε φιλομαθείς νέοι, για την Ελληνική ποίηση κι έκανε ανάλυση των ποιημάτων του Παλαμά, του Κάλβου, του Σολωμού και άλλων Νεοελλήνων ποιητών.

Άλλοι καθηγητές μας ήτανε οι φιλόλογοι Ν. Καπνάς, ο Παρασκευαΐδης, ο Μοσχόπουλος, ο Αϊβαλιώτης Καραμπλιάς, ο Κωνσταντινίδης, ο Αρώνης, ο Γαρύφαλος, ο Νικολάου μαθηματικοί. Φυσικοί ο Βουτζαδόπουλος, ο Χαραλαμπίδης. Της γυμναστικής ο Ιατρίδης και ο Λεωνίδου. Σχέδιο διδάξανε ο αρχιτέκτονας Λιγνάδης και ο Τσουρουκτσόγλου, ο Βιτάλης γαλλικά, ο Γαρουφαλίδης, ο Βουδούρογλου, ο Τουρκοκρητικός Μιδάτ αφέντης, ο Ιατρίδης τούρκικα. Θρησκευτικά ο διάκος Ορφανίδης που τον σφάξανε οι Τούρκοι και τόνε πετάξανε σ’ ένα πηγάδι. Πριν από τον Λιθοξόο χρηματίσανε γυμνασιάρχες ο Κωνσταντινίδης και ο Στυλιανόπουλος, σπουδασμένος στη Γερμανία με κάποιαν πρωσσική συμπεριφορά στους μαθητές του.

Καθηγητής της Μουσικής ήτανε ο Δήμος Μιλανάκης, σπουδασμένος στο Παρίσι, ένας από τους λίγους πνευματικούς ανθρώπους τση Σμύρνης. Έγραψε πολλά έργα καθώς και λειτουργίες. Τον καιρό του πολέμου είχε καταρτίση μια χορωδία κι ηψέλνανε στις εκκλησίες την Κυριακή το πρωί. Η αμοιβή της χορωδίας ήτανε από ένα πιάτο λουκουμάδες σε κάθε μέλος της που τις σερβίρανε μετά τη λειτουργία στο εφορείο.

Η Σχολή είχε και διδασκαλείο. Η επίδρασή της ξαπλωνότανε σ’ όλη την Ανατολή. Ήτανε κάτω από την Αγγλική προστασία, θωρακισμένη από την αυθαίρετη επέμβαση των Τούρκων. Οι δάσκαλοι που βγαίνανε απ’ αυτήν πηγαίνανε στα βάθη της Ανατολής και ξυπνάγανε στους Χριστιανικούς λαούς το εθνικό τους αίσθημα που κρυβότανε μέσα τους σαν τη σπίθα στη στάχτη. Μαθαίνανε στους τουρκόφωνους Χριστιανούς τα Ελληνικά που τα είχανε λησμονημένα από αιώνες. Τ’ ακούγανε μόνο στις εκκλησιές αλλά δεν τα καταλαβαίνανε. Η Ευαγγελική Σχολή ήτανε το κέντρο της αναγέννησης του Γένους.

Απέναντι από την ανατολικήν είσοδο του βερχανέ της Σχολής βρισκότανε ο τόπος του σπιτιού που γεννήθηκεν ο Αδαμάντιος Κοραής. Αλλά είχε πια γκρεμιστή και στη θέση του ήτανε μαγαζιά.

Το καλοκαίρι του 1915 τελείωσα το δημοτικό της Χατζηαντωνείου Αστικής Σχολής και μπήκα στην πρώτη Γυμνασίου της Ευαγγελικής, την οποίαν τελείωσα το 1920.

Απόσπασμα από το βιβλίο: Ν. Kαρτσωνάκης-Nάκης, Θυμάμαι τη Σμύρνη, Tο Eλληνικό Bιβλίο, 1972

ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗ ΣΧΟΛΗ

ΣΥΝΤΟΜΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ

Το κείμενο που ακολουθεί στηρίζεται εξ ολοκλήρου σε εκτενέστερο κείμενο για την ιστορία της σχολής που συνέγραψε ο Δρ Κλασικής Φιλολογίας Αθανάσιος Φραγκούλης τ. καθηγητής της Σχολής.

Η Επανάσταση του 1821 υπήρξε αποτέλεσμα μακροχρόνιας καλλιέργειας της εθνικής συνείδησης η οποία οφείλεται και στα σχολεία που κατά τον 17ο αι. αρχίζουν να αναφαίνονται σε διάφορες πόλεις του ευρύτερου ελλαδικού χώρου, συντηρούμενα από τις ελληνικές κοινότητες. Οι Έλληνες είχαν κάνει συνείδηση αυτό που είπε αργότερα ο Ρήγας, ότι δηλαδή « εκ των γραμμάτων γεννάται η προκοπή, με την οποία λάμπουν ελεύθερα τα έθνη». Ανάμεσα στις πιο περίφημες για την προσφορά τους στo 'Eθνος σχολές είναι και η Ευαγγελική Σχολή.

Στυπόχαρτο, μελανοδοχείο, πλάκα γραφής και κονδύλι

Στις απαρχές της Σχολής βρίσκεται το Παλαιό Σχολείο στο οποίο δίδαξε ο Αδαμάντιος Ρύσιος, πάππος του Αδάμ. Κοραή. Το 1717, ο Μητροπολίτης Σμύρνης Ανανίας πήρε την πρωτοβουλία επανίδρυσης του και στις 22 Ιουνίου 1733 ετέθη υπό την προστασία της αγγλικής κυβέρνησης. Αργότερα αφιερώθηκε «εις τον Υιόν του θεού, τον Κύριον ημών Ιησούν Χριστόν» ως «Σχολείον των Ευαγγελικών του εντολών και φροντιστήριον πάντων των ελληνικών μαθημάτων». Αργότερα η Σχολή ονομάστηκε «Ευαγγελικόν Φροντιστήριον» και τελικά επικράτησε η ονομασία Ευαγγελική Σχολή.

Η Σχολή είχε αρχικά θρησκευτικό χαρακτήρα που διατηρήθηκε έως το 1810 οπότε κλήθηκε ο περιώνυμος Θεόφιλος Καΐρης από την Άνδρο για να διδάξει φιλοσοφία και μαθηματικά. Ο θρησκευτικός χαρακτήρας της σχολής καταργήθηκε αργότερα το 1828 επί διευθύνσεως του Αβραμίου Ομηρόλη. Επί της εποχής του η Ευαγγελική Σχολή έφθασε σε τελειότητα σπάνια για εκπαιδευτικό ίδρυμα.

Η Σχολή καταστράφηκε το 1842 από μια μεγάλη πυρκαϊά και παναλειτουργεί το 1843. Αξιόλογοι διευθυντές φροντίζουν την πνευματική ανύψωση της και την αύξηση του κύρους της. Χαρακτηριστικό είναι ότι όταν ήταν διευθυντής ο Κωνσταντίνος Ξανθόπουλος (ανέλαβε το 1861) οι απόφοιτοι της Σχολής εγγράφονταν χωρίς εξετάσεις στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Επί διευθύνσεως του Γ. Σωτηρίου η διδασκαλία βελτιώνεται, οι αρχαίοι Έλληνες συγγραφείς διδάσκονται αρτιότερα, το πρόγραμμα των μαθημάτων συμπληρώνεται, εισάγεται η διδασκαλία της μηχανικής και εξοπλίζεται το σχολείο με εποπτικά μέσα και όργανα για την διδασκαλία των νεότερων κατακτήσεων της επιστήμης, ιδρύεται Εμπορική Σχολή, ως τμήμα της Ευαγγελικής Σχολής, και 3τάξιο Διδασκαλείο για τη μόρφωση δημοδιδασκάλων.


To κτίριο όπου επρόκειτο να εγκατασταθεί η Ευαγγελική Σχολή το 1922


Μέχρι το 1914 η Σχολή ήκμαζε και συγκέντρωνε μαθητές από όλη τη Μ. Ασία και τα νησιά των μικρασιατικών ακτών. Το 1918 ανατίθενται τα καθήκοντα του Διευθυντή στον Νικ. Λιθοξόο που έμελλε να είναι και ο τελευταίος Διευθυντής της Σχολής. Αυτός, με άριστη επιστημονική κατάρτιση και παιδαγωγική μόρφωση με μεταπτυχιακές σπουδές στα πανεπιστήμια της Ελβετίας και της Γερμανίας, επιδόθηκε με μεγάλο ζήλο στη βελτίωση της λειτουργίας της Σχολής. Εισήγαγε ριζικές μεταρρυθμίσεις στα αναλυτικά προγράμματα, τους κύκλους μαθημάτων και το σύστημα των εξετάσεων και έκανε τη Σχολή να αποδώσει πλούσιους καρπούς.

Πολλοί παράγοντες συνέβαλαν στην αύξηση του κύρους της παλαιάς εκείνης Σχολής και την εξάπλωση της φήμης της. Εκείνο όμως που συνέβαλε κυρίως στις υψηλές της επιδόσεις ήταν το προσωπικό της Σχολής. Καθηγητές εκλέγονταν οι διαπρεπέστεροι λόγιοι, παιδαγωγοί, επιστήμονες και ενθουσιώδεις λειτουργοί της παιδείας. Χάρις στο διδακτικό προσωπικό αποφοιτούσαν νέοι με ολοκληρωμένη και τέλεια μόρφωση. Σε αυτήν φοίτησαν ο Αδάμ. Κοραής, ο εθνομάρτυρας Γρηγόριος ο Ε', Πατριάρχης της Κωνσταντινούπολης, ο ποιητής Ηλίας Τανταλίδης, ο ιστορικός Παύλος Καρολίδης, ο αρχιστράτηγος Λεωνίδας Παρασκευόπουλος, ο λογογράφος Στέφανος Ξένος, ο ποιητής Στέλιος Σπεράντζας, ο πασίγνωστος εφοπλιστής Αριστ. Ωνάσης, ο μουσικός και ακαδημαϊκός Μανώλης Καλομοίρης. Αλλά και αναρίθμητοι άλλοι που αναδείχτηκαν ως λόγιοι, επιστήμονες, κληρικοί, καλλιτέχνες και επιχειρηματίες που βοήθησαν την κοινωνία στην οποία έζησαν και τίμησαν με τον καλύτερο τρόπο το ελληνικό έθνος και την πνευματική τους μητέρα, την Ευαγγελική Σχολή Σμύρνης.

Η λαμπρή αυτή εποχή ήταν πεπρωμένο να είναι και η τελευταία. Το 1922 η μεγάλη πυρκαϊά που αποτέφρωσε το μεγαλύτερο μέρος της Σμύρνης κατέστρεψε το κτήριο της Ευαγγελικής Σχολής.

Το 1934 στη Νέα Σμύρνη πλέον λειτουργούσε παράρτημα του Γυμνασίου Καλλιθέας. Σις 31.7.1934 με Π. Δ. ιδρύθηκε Μεικτό Γυμνάσιο που εγκαταστάθηκε το Μάρτιο του 1935 σε μισθωμένο οίκημα στην κεντρική πλατεία. Το οίκημα αυτό είχε δύο ορόφους στους οποίους το 1937 προστέθηκε και τρίτος. Η χρήση των κτηριακών αυτών εγκαταστάσεων άρχισε στις 18.1.1935 αλλά τα επίσημα εγκαίνια έγιναν στις 7.4.1935 με μεγάλη επισημότητα. Τότε έγινε και η αποκάλυψη της επιγραφής «Ευαγγελική Σχολή Σμύρνης 1717-1934». Τα εγκαίνια αυτά αποτελούν ουσιαστικά το πανηγυρικό γεγονός της επανίδρυσης της Ευαγγελικής Σχολής. Παρόλα αυτά το Γυμνάσιο δεν ονομαζόταν επίσημα έτσι. Η Εφορευτική Επιτροπή του Γυμνασίου με πολλές παραστάσεις στον Υπουργό Παιδείας ζήτησε την άδεια να ονομαστεί το Γυμνάσιο Νέας Σμύρνης «Ευαγγελική Σχολή Σμύρνης» σε ανάμνηση και συνέχιση του εθνικού έργου της παλαιάς εκείνης Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης, που γαλούχησε και διαπαιδαγώγησε τόσες χιλιάδες Ελλήνων για 250 ολόκληρα χρόνια. Ο Υπουργός Παιδείας αντέτασσε την απαγόρευση από το νόμο της χορήγησης του δικαιώματος ονοματοθεσίας σε οποιοδήποτε δημόσιο κρατικό Γυμνάσιο, αν αυτό δεν αποκτούσε ιδιόκτητο κτήριο. Η μετονομασία επιτεύχθηκε με το από 6.4.1935 ΒΔ «Περί ονομασίας του Γυμνασίου Νέας Σμύρνης σε Γυμνάσιο Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης» (ΦΕΚ 177/1935). Το 1946 ιδρύθηκε το Γυμνάσιο θηλέων Νέας Σμύρνης, οπότε η Ευαγγελική Σχολή έπαυσε πλέον να λειτουργεί ως μεικτό Γυμνάσιο και έμεινε καθαρά Γυμνάσιο Αρρένων, όπως ήταν η Παλαιά Ευαγγελική Σχολή Σμύρνης. Το 1943 η Σχολή διαιρέθηκε σε κλασικό και πρακτικό λύκειο, ενώ το 1971 συστάθηκε νέο Πρότυπο Γυμνάσιο η «Ευαγγελική Σχολή» με παράλληλη ίδρυση Γυμνασίου Αρρένων Νέας Σμύρνης. Από τότε η Ευαγγελική Σχολή συνεχίζει το έργο της.

H Σχολή στην Πλατεία Ν. Σμύρνης

Άποψη του σημερινού κτηρίου της Σχολής στην οδό Λέσβου